Zes bouwstenen voor mentaal gezond en veerkrachtig leven
Deze “Mentale Schijf van Zes” helpt om in één oogopslag te zien welke onderdelen van je leven belangrijk zijn voor je mentale gezondheid. Je hoeft niet op alle onderdelen perfect te scoren, maar als één of meerdere stukken langdurig uit balans zijn, merk je dat vaak in je energie, stemming of relaties.
- Verbinding
Om goed te kunnen functioneren heb je andere mensen nodig. Verbinding gaat over het contact met familie, vrienden, collega’s, buren en je gemeenschap.
Echter, betrouwbare relaties geven je steun, veiligheid en het gevoel dat je ertoe doet. Het gaat niet om het aantal contacten, maar om de kwaliteit ervan.
Vragen om bij stil te staan:
Met wie voel ik me echt verbonden?
Waar zou ik meer tijd of aandacht aan willen geven?
- Betekenis & Zingeving
Zingeving gaat over het “waarom” achter je leven en je keuzes. Dat kan zitten in werk, vrijwilligerswerk, geloof, idealen, kunst, zorg voor anderen, of iets heel persoonlijks.
Als je ervaart dat wat je doet ergens over gáát, geeft dat richting, moed en veerkracht – juist in moeilijke tijden.
Vragen om bij stil te staan:
Waarvoor kom ik (nog) echt mijn bed uit?
Wat vind ik belangrijk om bij te dragen?
- Lichamelijk Fundament
Je lichaam is de basis van je mentale gezondheid. Slaap, voeding, beweging en herstelmomenten bepalen voor een groot deel hoe je je voelt.
Een lichaam dat genoeg rust krijgt, redelijk beweegt en goed gevoed is, kan stress en emoties veel beter aan.
Vragen om bij stil te staan:
Slaap ik over het geheel genomen voldoende en redelijk goed?
Beweeg ik regelmatig op een manier die bij mij past?
- Grip & Competentie
Grip gaat over invloed ervaren op je eigen leven: keuzes kunnen maken, doelen stellen en dingen afmaken. Competentie gaat over het gevoel dat je iets kunt, dat je vaardigheden hebt en kunt groeien.
Als je ervaart “ik kan iets” en “ik heb keuze”, groeit je zelfvertrouwen en innerlijke rust.
Vragen om bij stil te staan:
Waar heb ik nu wél invloed op (hoe klein ook)?
Waarin zou ik me willen ontwikkelen of iets nieuws willen leren?
- Emotionele Hygiëne
Net als lichamelijke hygiëne vraagt je innerlijke wereld onderhoud. Emotionele hygiëne gaat over het omgaan met emoties, spanning en gedachten: herkennen, benoemen, uiten, grenzen stellen en hulp vragen wanneer nodig.
Door regelmatig “op te ruimen” voorkom je dat stress zich opstapelt en neem je je eigen gevoelens serieus.
Vragen om bij stil te staan:
Neem ik ruimte om mijn emoties te voelen en te uiten?
Met wie kan ik eerlijk delen hoe het écht met me gaat?
- Creativiteit & Spel (Het kind in jezelf)
Creativiteit en spel brengen lichtheid en vernieuwing. Het gaat niet alleen om kunst, maar ook om spel, humor, experimenteren, nieuwsgierigheid en het loslaten van “moeten”.
Door het kind in jezelf toe te laten – met verwondering, spelen en proberen – ontstaat lucht, plezier en mentale soepelheid.
Vragen om bij stil te staan:
Wanneer ben ik voor het laatst echt aan het spelen of “aan het klooien” geweest?
Wat deed ik als kind graag, dat ik nu misschien weer voorzichtig zou willen oppakken?
Gebruik van de Mentale Schijf van Zes
Kijk regelmatig naar de zes delen en vraag jezelf af: Waar voelt het relatief stevig? Waar is het kwetsbaar?
Kies hooguit één of twee gebieden waar je kleine, haalbare stappen wilt zetten. Zie het niet als meetlat om streng over jezelf te oordelen, maar als kompas om vriendelijker en bewuster voor jezelf te zorgen.